ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମର ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରମୁଖ ପର୍ବ ହେଉଛି ଦୀପାବଳି । ପ୍ରତିବର୍ଷ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସ ଅମାବାସ୍ୟା ତିଥିରେ ଏହି ପର୍ବ ପାଳନ କରାଯାଏ । ୨୦୨୬ ମସିହାରେ ନଭେମ୍ବର ୮ ତାରିଖ, ରବିବାର ଦିନ ପାଳନ ହେବ ଦୀପାବଳି । ଏହି ଦିନ ଘର ଓ ଦୋକାନରେ ଦୀପ ଜାଳି ସୁଖ, ସମୃଦ୍ଧି ଓ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ କାମନା କରିଥାନ୍ତି ଲୋକେ । ଦୀପାବଳିରେ ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ସହ ପ୍ରଭୁ ଗଣେଶଙ୍କ ପୂଜା କରିବାର ମଧ୍ୟ ପରମ୍ପରା ରହିଛି । କିନ୍ତୁ କେବେ ଭାବିଛନ୍ତି କି, ଧନ ଓ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟର ଦେବୀ ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ସହ କାହିଁକି ପୂଜା ପାଆନ୍ତି ବିଘ୍ନବିନାଶକ ଗଣେଶ? ଏହା ପଛରେ ରହିଛି ଏକ ଧାର୍ମିକ ମାନ୍ୟତା ଓ ପୌରାଣିକ କଥା । ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଏହାର ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ୱ ।
ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ଧନ, ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଓ ସମୃଦ୍ଧିର ଦେବୀ ଭାବେ ପୂଜା କରାଯାଏ । ସେହିପରି ପ୍ରଭୁ ଗଣେଶ ହେଉଛନ୍ତି ବୁଦ୍ଧି, ବିବେକ ଓ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟର ଆରାଧ୍ୟ ଦେବତା । ଜୀବନରେ ଧନ ଉପାର୍ଜନ କରିବା ଯେତିକି ଜରୁରୀ, ତାହାକୁ ସଠିକ୍ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଓ ସଞ୍ଚୟ କରିବା ମଧ୍ୟ ସେତିକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏଥିପାଇଁ ଉତ୍ତମ ବୁଦ୍ଧି ଓ ବିବେକର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି । ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁଯାୟୀ, କେବଳ ଧନ ରହିଲେ ଜୀବନରେ ସୁଖ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଆସିନଥାଏ । ଧନର ସଠିକ୍ ଉପଯୋଗ ପାଇଁ ବୁଦ୍ଧି ଓ ବିବେକ ରହିବା ମଧ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ । ଏହି କାରଣରୁ ଦୀପାବଳିରେ ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ସହ ପ୍ରଭୁ ଗଣେଶଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ । ଭକ୍ତମାନେ ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କଠାରୁ ଧନ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଏବଂ ଗଣେଶଙ୍କଠାରୁ ବୁଦ୍ଧି ଓ ବିବେକର ଆଶୀର୍ବାଦ ଲୋଡ଼ିଥାନ୍ତି । ଅର୍ଥାତ୍ ଧନ ସହିତ ସଦ୍ବୁଦ୍ଧିର ମଧ୍ୟ ଜୀବନରେ କେତେ ଗୁରୁତ୍ୱ ରହିଛି, ଏହି ପୂଜା ତାହା ଦର୍ଶାଇଥାଏ ।
ପୌରାଣିକ କଥା ଅନୁଯାୟୀ, ଥରେ ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ନିଜର ଧନ ଓ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟକୁ ନେଇ ଅହଂକାର ହୋଇଥିଲା । ଏହା ଦେଖି ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ବୁଝାଇଥିଲେ ଯେ, ସଂସାରର ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କ କୃପା ପାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ମାତୃତ୍ୱ ବିନା ତାଙ୍କ ଜୀବନ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ । ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଦୁଃଖିତ ହୋଇପଡ଼ିଥିଲେ । ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ଦୁଃଖିତ ଦେଖି ମା’ ପାର୍ବତୀ ନିଜ ପୁତ୍ର ପ୍ରଭୁ ଗଣେଶଙ୍କୁ ତାଙ୍କ କୋଳରେ ବସାଇ ଦେଇଥିଲେ । ଏହାଦ୍ୱାରା ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ଗଣେଶଙ୍କୁ ନିଜ ପୁତ୍ର ଭାବେ ସ୍ୱୀକାର କରିଥିଲେ । କୁହାଯାଏ, ଏହାପରେ ମା’ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ବରଦାନ ଦେଇଥିଲେ ଯେ, ଯେଉଁ ଭକ୍ତ ତାଙ୍କର ପୂଜା କରିବେ, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପ୍ରଭୁ ଗଣେଶଙ୍କର ମଧ୍ୟ ପୂଜା କରିବେ । ଏପରି କଲେ ହିଁ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଉଭୟ ଦେବାଦେବୀଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ। ଧାର୍ମିକ ମାନ୍ୟତା ଅନୁଯାୟୀ, ରିଦ୍ଧି ଓ ସିଦ୍ଧି ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଭୁ ଗଣେଶଙ୍କ ପତ୍ନୀ । ରିଦ୍ଧି ସମୃଦ୍ଧି ଓ ସମ୍ପନ୍ନତାର ପ୍ରତୀକ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ସିଦ୍ଧି ସଫଳତା ଓ ଉପଲବ୍ଧିର ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ପରିଚିତ । ଗଣେଶଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ରିଦ୍ଧି-ସିଦ୍ଧିଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ମଧ୍ୟ ମିଳିଥାଏ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି । ସେହିପରି ଶୁଭ ଓ ଲାଭଙ୍କୁ ରିଦ୍ଧି-ସିଦ୍ଧିଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭାବେ ମାନ୍ୟତା ଦିଆଯାଏ । ଶୁଭର ଅର୍ଥ ମଙ୍ଗଳ ଓ କଲ୍ୟାଣ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଲାଭର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଲାଭ, ଉନ୍ନତି ଓ ପ୍ରଗତି । ଏହି କାରଣରୁ ଦୀପାବଳି ଅବସରରେ ଅନେକ ଲୋକ ନିଜ ଘର, ଦୋକାନ ଓ ପୂଜାସ୍ଥଳର ପ୍ରବେଶ ଦ୍ୱାରରେ ‘ଶୁଭ-ଲାଭ’ ଲେଖିଥାନ୍ତି । ଏପରି କଲେ ଘରେ ସୁଖ, ଶାନ୍ତି ଓ ସମୃଦ୍ଧି ବଜାୟ ରହିଥାଏ ବୋଲି ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି ।
